TĂNG HUYẾT ÁP THAI KỲ – ĐỪNG CHỦ QUAN VÌ CÓ THỂ ĐE DỌA CẢ MẸ VÀ BÉ
Theo CDC Hoa Kỳ, các biến chứng do tăng huyết áp trong thai kỳ là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở mẹ. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm và theo dõi đúng cách, phần lớn các biến chứng đều có thể phòng ngừa.
1. Tăng huyết áp thai kỳ là gì?
Là tình trạng huyết áp từ 140/90 mmHg trở lên, xuất hiện sau 20 tuần mang thai, trước đó mẹ không bị tăng huyết áp.
Ban đầu có thể chưa nguy hiểm, nhưng một số trường hợp sẽ tiến triển thành tiền sản giật nếu không được theo dõi sát.
2. Tiền sản giật – Biến chứng nguy hiểm
Tiền sản giật là tình trạng tăng huyết áp kèm tổn thương các cơ quan như thận, gan, não hoặc ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.
Mẹ bầu có thể gặp:
Đau đầu nhiều, không giảm.
Nhìn mờ, chói sáng.
Đau vùng thượng vị hoặc hạ sườn phải.
Phù nhiều, tăng cân nhanh.
Huyết áp tăng cao.
Nếu không điều trị kịp thời, tiền sản giật có thể dẫn đến:
Co giật (sản giật).
Đột quỵ, suy gan, suy thận.
Bong nhau non.
Sinh non, thai chậm phát triển, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng mẹ và bé.
3. Những ai có nguy cơ cao?
Mẹ bầu cần được theo dõi kỹ hơn nếu có một trong các yếu tố sau:
Mang thai lần đầu.
Tuổi dưới 18 hoặc trên 40.
Thừa cân, béo phì.
Mang đa thai.
Tiền sử tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh thận, lupus...
Đã từng bị tiền sản giật hoặc có người thân mắc tiền sản giật.
4. Làm sao để phát hiện sớm?
Khám thai đầy đủ giúp phát hiện sớm nguy cơ thông qua:
Đo huyết áp mỗi lần khám.
Xét nghiệm nước tiểu kiểm tra protein niệu.
Xét nghiệm máu đánh giá chức năng gan, thận và tiểu cầu khi cần.
Siêu âm theo dõi sự phát triển của thai nhi.
5. Có thể phòng ngừa không?
Hoàn toàn có thể giảm nguy cơ bằng cách:
Duy trì cân nặng hợp lý trước và trong thai kỳ.
Ăn uống cân đối, hạn chế muối, tăng cường vận động phù hợp.
Không hút thuốc, không uống rượu bia.
Kiểm soát tốt các bệnh lý nền.
Với mẹ bầu thuộc nhóm nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định Aspirin liều thấp (75–150 mg/ngày) từ khoảng 12 tuần thai để giảm nguy cơ tiền sản giật. Tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc khi chưa có chỉ định.
Thông điệp dành cho mẹ bầu:
Đừng bỏ qua những lần khám thai định kỳ. Chỉ một lần đo huyết áp và một xét nghiệm đơn giản cũng có thể giúp phát hiện sớm tiền sản giật, bảo vệ an toàn cho cả mẹ và em bé.